Recep ERÇİN
Ticaret Bakanlığı’nın 2025 yılına ilişkin e-ticaret raporuna göre, en hızlı büyüyen üç sektör %113 ile eğitim ve danışmanlık hizmetleri, yüzde 72 ile elektronik ve %61,3 ile medikal, kişisel bakım ve kozmetik oldu. Hacim olarak 145,7 milyar TL’ye ulaşan kişisel bakım sektörü ortalama sepette de 3 bin TL’yi aşan tutarla üçüncü sırada yer aldı. Ticaret Bakanlığı’nın raporuna göre, medikal, kişisel bakım ve kozmetik sektörü %3,2 ile iade ve iptalde en düşük orana sahip. İade ve iptalin en yüksek olduğu sektör ise %21,6 ile giyim, ayakkabı ve aksesuar.
Yüzde 80,4’ünü kadınlar satın alıyor
E-ticaret sektöründe faaliyet gösteren işletmelerin sektörel dağılımına bakıldığında ise; yemek, giyim ve ayakkabı, elektronik ve mobilyadan sonra beşinci sıradaki kişisel bakım, medikal ve kozmetik sektörünün payı %5,3. E-ticaret harcamalarının sektör bazında cinsiyete göre dağılımına göre, kadınların en yüksek paya sahip olduğu sektör %82,7 ile giyim, ayakkabı ve aksesuar oldu. Medikal ve kozmetik ise %80,4 ile kadınların en yüksek ağırlığa sahip olduğu ikinci sektör. Elektronik erkeklerde %50,9 ve kadınlarda %49,1 ile dengeli bir paya sahipken, yazılım %91,1 ile erkeklerin en yüksek ağırlığa sahip olduğu sektör oldu.
“Zincirlerin kendi markalı ürünleri ağırlık kazanıyor”
Birleşmiş Markalar Derneği (BMD) Başkanı Sinan Öncel, DÜNYA Gazetesi’ne yaptığı açıklamada, “Kozmetik ürünlerinin iade oranının düşüklüğü ürün doğasından kaynaklanıyor. Tüketicilerin sürekli kullandıkları marka ve ürünleri e-ticaret kanallarından çok daha kolay satın almaları bunun en önemli sebepleri arasında.
Ayrıca bir diğer faktör, organize kozmetik zincir mağazaların kendi markaları ile yaptıkları kampanyalar. Kozmetik zincirlerinde firma markalı ürünlerin payı giderek artıyor. Başka bir konu da yerli parfüm markalarının çok hızlı şube sayılarının artırmaya devam etmeleri ve bu alanda önemli bir sektör haline gelmeleri” dedi.
En dinamik alanlardan biri
“Türkiye, güzellik pazarında genç nüfus ve hızlı dijital adaptasyon yeteneğiyle dikkat çekiyor” diyen L’Oreal Türkiye Kurumsal E-Ticaret Direktörü Murat Başar da “Dolayısıyla son dönemdeki yükselişi, yalnızca fiyat etkisiyle açıklamak yetersiz kalacaktır; bu büyümeyi tüketim sıklığı, kategori erişimi ve online kanallardaki dönüşüm artışıyla birlikte bütünsel olarak değerlendirmek gerekir” ifadelerini kullandı. Başar, şu bilgileri paylaştı: “Dünyada güzellik pazarının adetsel bazda sadece %1 büyüdüğü bir dönemde, Türkiye % 5’lik bir pazar ivmesi yakalayarak sahip olduğu potansiyeli bir kez daha kanıtladı.
Güzellik kategorisi, dijitalleşme, ürün erişilebilirliği ve tüketici davranışlarındaki dönüşüm sayesinde e-ticaretin en dinamik büyüme alanlarından biri haline geldi. Kadın tüketicilerin kategorideki yüksek payı ve 25–34 yaş grubunun liderliği de bu dönüşümü doğrudan destekliyor. Bu kitle yalnızca alışveriş sıklığıyla öne çıkmıyor; aynı zamanda sosyal medya, içerik üreticileri, canlı yayınlar ve yapay zekâ destekli kişiselleştirilmiş öneriler aracılığıyla yeni trendleri daha hızlı keşfeden bir grubu temsil ediyor.”
Sevgililer Günü ve Anneler Günü etkisi yüksek
Hepsiburada’nın alışveriş verilerine göre de güzellik kategorisinde tüketici tercihleri yıl boyunca değişiklik gösteriyor. Yılın ilk aylarında cilt bakım ürünlerine ilgi artıyor. Nemlendirici, onarıcı ve hassas cilt bakım ürünleri öne çıkarken, mart ayıyla birlikte yaz hazırlıkları da başlıyor. Bu dönemde güneş koruyucu ürün satışları yılın ilk çeyreğine kıyasla %52 artıyor ve tüketiciler yaz bakım rutinlerine yöneliyor.
Sevgililer Günü döneminde parfüm satışları bir önceki aya göre %88 yükselirken, Anneler Günü’nde hediye alışverişlerinin etkisiyle set ürün satışları yaklaşık %40 artıyor. Sonbaharla birlikte bakım rutinleri yeniden değişiyor. Yazın yıpratıcı etkilerine yönelik ürünler daha fazla tercih edilirken, cilt bakım kategorisi bu dönemde yaklaşık %30 büyüyor. Yılın en yoğun dönemi ise son çeyrek oluyor. Özellikle kasım kampanyalarında tüketiciler hem ihtiyaçlarını karşılıyor hem de stoklu alışveriş yapıyor. Bu dönemde makyaj, dermokozmetik, premium cilt bakımı ve parfüm kategorileri yıl ortalamasının üzerinde performans gösteriyor.
Yaz sezonu güneş kremi okul sezonu saç bakımı
Trendyol verilerine göre, kozmetik sektörünün dönemsel dinamiklerine bakıldığında, mayıs ayından itibaren güneş kremleri ve bakım ürünleri ile deodorant ve “roll on” grubu alışverişlerinde dikkat çekici bir yükseliş görülüyor.
Parfüm alışverişlerinde, mayıs ayındaki Anneler Günü ve haziran ayında kutlanan Babalar Günü’nün etkisiyle söz konusu iki ayda kayda değer bir artış göze çarpıyor. Mart ayında, makyaj grubundaki ürünlere yönelik bir talep artışı öne çıkıyor. Temmuz ayındaki Dünya Ruj Günü’nde gerçekleşen seçici markaların kampanyaları, ruj alışverişlerinde yoğun bir hareketlilik yaşanmasını beraberinde getiriyor.
Yaz mevsiminin sonuna yaklaşırken saç boyaları daha fazla tercih edilen kategori oluyor. Okulların açıldığı, yaz sezonunun sona erdiği eylül ayında, saç bakım ürünleri ile tonik, “peeling” gibi soyucu içerikli ürünler ön plana çıkmaya başlıyor. Kasım ayı, kozmetik kategorilerindeki alışverişlerde en çok yükselişin görüldüğü dönemlerden biri. Özellikle seçici markaların kasım ayı kampanyaları ilgi çekiyor.
